Beyindeki Beyaz ve Gri Madde Arasında Ne Var?

0
5620
Beyaz-gri madde sınırında sol tarafta demir, sağ tarafta ise miyelin görülüyor. Max Planck Ensitüsü

Beyindeki Beyaz ve Gri Madde Arasında Ne Var? Sinirbilim dalı, geleneksel olarak beynin iki temel doku tipinden oluştuğunu söylüyor. Milyarlarca sinir hücresi gri maddeyi meydana getiriyor ve beynin yüzeyinde ince bir katman oluşturuyor. Bu sinir hücreleri, demetler halinde beynin daha derinlerine giden yüz milyonlarca beyaz madde bağlantısının meydana getirdiği ve akıllara durgunluk veren bir ağ ile birbirlerine bağlı durumda.

Fakat çok yakın zaman öncesine kadar, beyaz ve gri madde arasındaki ara yüzeye (yüzeysel beyaz maddeye) dair fazla şey bilinmiyordu ve yaşayan insanlar üzerinde çalışma yapmanın bir yolu yoktu. Ancak önceki araştırmalar, bu bölgenin Alzheimer ve otizm gibi yıkıcı hastalıklarla ilişkili olduğunu öne sürmüştü. Şimdiyse Max Planck Ensitüsü İnsan Algı ve Beyin Bilimleri Bölümü’nde çalışan Nikolaus Weiskopf’un önderliğindeki çokdisiplinli bir araştırma takımı, yüzeysel beyaz maddeyi canlı insan beyninde görünür kılmayı başarmış.

Science Advances bülteninde yayımlanan çalışmanın birinci yazarı Evgeniya Kirilina, “Yüzeysel beyaz maddenin çok miktarda demir içerdiğini gösterdik. Demirin, miyelinleşme işleminde gerekli olduğu biliniyor” diyor. Miyelin, beyaz maddeyi beyaz yapan şey. Sinir hücresi aksonlarının yağlı kaplaması olan bu madde, bilginin beyindeki aktarımını hızlandırıyor. Miyelinleşme süreci ömür boyu devam edebiliyor fakat gelişim esnasında ağırlık kazanıyor. Aslında araştırmacılar en yüksek demir yoğunluğunu, ön zardaki bölgelerde yer alan yüzeysel beyaz madde bulmuşlar. Burası, insan beyninde en yavaş gelişen yapı olarak biliniyor. İnsanlardaki ön zar, yaşamın kırklı yıllarına kadar tamamen miyelinleşmiyor.

Max Planck Ensitüsü. Ç: O.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here