Kuantum Bilişim Yarışında Fizikçilerden Dev Adım

0
42
(Soldan sağa) Dolev Bluvstein, Mikhail Lukin ve Sepehr Ebadi, programlanabilir kuantum canlandırıcısı şeklinde bilinen özel bir kuantum bilgisayarı geliştirmiş. Ebadi, programlanabilir optik cımbızlar oluşturmaya olanak sağlayan cihazı hizalıyor. Fotoğraf: Rose Lincoln/Harvard Üniversitesi

Harvard-Massachusetts Teknoloji Enstitüsü (MIT) Ultrasoğuk Atomlar Merkezi ve diğer üniversitelerde çalışan fizikçilerden oluşturduğu bir araştırma takımı, 256 kuantum biti veya ‘kübit’ ile çalışabilen ve programlanabilir kuantum canlandırıcısı şeklinde bilinen özel bir kuantum bilgisayarı geliştirmiş.

Bir sürü karmaşık kuantum işlemine ışık tutmada kullanılabilecek büyük ölçekli kuantum makinelerinin yapılmasında büyük bir adım niteliği taşıyan sistem, günümüzdeki en hızlı süperbilgisayarların bile ötesine uzanan kabiliyetler sayesinde araştırma engellerinin üstesinden gelerek nihayetinde malzeme bilimi, iletişim teknolojileri, finans ve diğer birçok alanda fiili devrimlerin meydana gelmesine yardımcı olabilir. Kübitler, kuantum bilgisayarların çalışmasını sağlayan ve devasa işlem güçlerine kaynak oluşturan temel yapı taşları.

Harvard Kuantum Girişimi’nin eş başkanı ve üç gün önce Nature bülteninde yayımlanan çalışmanın yazarlarından biri olan fizik profesörü Mikhail Lukin, “Bu gelişme, bilim dalını daha önce kimsenin bu kadar uzağa gidemediği yeni bir alana taşıyor” diyor. “Kuantum dünyasının tamamen yeni bir bölümüne giriyoruz.”

Sanat ve Bilim Yüksek Lisans Fakültesi’nde fizik öğrencisi olan baş yazar Sepehr Ebadi’ye göre sistemi kuantum bilgisayar yarışında en öne koyan şey, maddenin gizemli özelliklerinden son derece küçük ölçeklerde yararlanarak işlem gücünü büyük oranda ilerleten, eşi görülmemiş boyut ve programlanabilirliğin birleşimi. Kübitlerde meydana gelen bu artış, uygun koşullar altında sistemin klasik bilgisayarların çalıştığı klasik bitlerden üstel ölçüde daha fazla bilgi depolayıp işlemesi anlamına geliyor.

Ebadi sistemin devasa boyutunu açıklarken şöyle söylüyor: “Sadece 256 kübitle mümkün olan kuantum durumlarının sayısı, güneş sistemindeki atomların sayısını geride bırakıyor.”

Juan Siliezar/Harvard Üniversitesi. Ç: O.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here