12. Yüzyıl Edebiyatının Yardımıyla 3.000 Yıllık Aurora Haritası

0
13
Yıllara göre yeniden oluşturulan aurora bölgeleri. Şekil: R. Kataoka vd.

Japonya Ulusal Kutup Araştırmaları Enstitüsü ve Japonya İstatistiksel Matematik Enstitüsünde çalışan araştırmacılar, aurora (kuzey ışıkları) bölgesinin son üç bin yıl boyunca nasıl hareket ettiğini gösteren haritalar yayımlamışlar.

Çok büyük ihtimalle milattan önce 1000 ve 1100 yılları arasında kaleme alındığı düşünülen eski bir İskandinav şiir koleksiyonu olan “Manzum Edda”, antik İskandinav kültürüne ait tarnı ve devleri barındırıyor. Fakat koleksiyonda, gerçek olguların belki de en sihirlisi olan auroraların eksik olduğu görülüyor. Bir asır sonra yazılan ve “Kralın Aynası” adını taşıyan başka bir Eski İskandinav metninde ise günümüzdeki Grönland üzerinde görülen aurolalar tarif ediliyor. Hemen hemen aynı tarihlerde, Japonya genelinde de auroralara şahit olunmuş. Yazılı kayıtlar, Kyoto’nun hemen kuzeyinde perdeye benzeyen kırmızı ve mavi ışıklardan bahsediyor.

Peki bu ayrımın sebebi ne? Araştırmacılar yeni çalışmalarında aurora bölgesini ve son 3.000 yıldaki hareketini daha iyi anlayarak, bu bölgenin gelecekte nasıl değişebileceğini tahmin etmeye koyulmuşlar. Aurora bölgesinin son üç bin yılda nasıl hareket ettiğini gösteren haritalar, 20 Ağustos’ta Journal of Space Weather and Space Climate bülteninde yayımlandı.

Çalışmanın baş yazarı ve Japonya Ulusal Kutup Araştımaları Enstitüsünde yardımcı profesör olan Ryuho Kataoka, “Japonya’nın düşük enlemli kesimlerinde yaşayanlar da dahil olmak üzere dünya çapında auroralara şahit olan eski tanıkların kayıtlarını kullanarak ortaya çıkardığımız bu bilgiler, olağanüstü manyetik fırtınaların anlaşılmasına yardımcı oluyor” diyor.

 

 

 

 

Kaynak: Japonya Bilgi ve Sistemler Araştırma Örgütü. Çeviren: Ozan Zaloğlu.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here